Pałac Ossolińskich w Sterdyni

Krajobraz dobrem wspólnym – tylko czy dobrze zarządzanym?

Znaleźliśmy w Internecie informację o fotograficznym konkursie „Krajobraz dobry i zły” i wstawiliśmy tam kilka naszych zdjęć pokazujących dobre i złe krajobrazy związane z zabytkami w dobrym i bardzo złym stanie.

W tym wpisie przypomnimy też kilka już na pewno znanych naszych zdjęć. Poniżej Dwór Cieszkowskich w Suchej.

Dwór Cieszkowskich w Suchej
Dwór Cieszkowskich w Suchej

Dwór znajduje się w Muzeum Architektury Drewnianej Regionu Siedleckiego i jest znakomitym przykładem harmonijnego połączenia architektury i krajobrazu wiejskiego.
W linkach do wspomnianego konkursu znajduje się odnośnik do wystawy Krajobraz to dobro publiczne”, gdzie znajduje się kilka istotnych zdań np.: „Krajobraz to własność wspólna, należy dbać o to, by architektura tworzyła razem z nim harmonię.„. Napisano tam także o prezydenckim projekcie nowelizacji niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu – projekt skierowano do sejmu 28 czerwca 2013, a na stronie we wpisie z  dnia 17 czerwca 2014 czytamy, że „21 maja 2013 r. odbyła się debata publiczna z udziałem Pana Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego rozpoczynająca konsultacje społeczne projektu nowelizacji niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu.”.  Formalnie przebieg procesu legislacyjnego na dzień dzisiejszy opisuje strona sejmu – aktualnie jest po pierwszym czytaniu w dniu 25 lipca 2013, po czym skierowano go do Komisji Infrastruktury, Komisji Kultury i Środków Przekazu oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, z zaleceniem zasięgnięcia opinii Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.  3 marca 2014 wpłynęło stanowisko rządu. A w opinii prawnej czytamy m.in.: 
Przepisy wprowadzające odrębny tryb dla uchwalania lub zmiany uregulowań dotyczących części zagadnień, które mogą być objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w sposób zaproponowany w art. 7 pkt 3 Projektu, w jego obecnym kształcie, mogą być uznane za niezgodne z Konstytucją RP.” Więc wydaje się, że los tego projektu jest dość niepewny.

Żelazowa Wola'2013
Żelazowa Wola’2013

A szkoda, bo uporządkowanie krajobrazu, a w zasadzie może w największym stopniu i najpilniej potrzebne nie dopuszczanie do jego dalszej szybkiej degradacji jest zadaniem, które powinno mieć jeden z najwyższych priorytetów.

Jak na pewno zauważyliście czytając choćby niektóre wpisy na naszym blogu czy Facebooku najbardziej lubimy pokazywać i opisywać miejsca piękne i zadbane, w których chętnie spędzilibyśmy choćby dłuższą chwilę, a najlepiej dłuższy urlop. Jednak choć takich miejsc bardzo powoli przybywa, szczególnie gdy mamy na myśli obiekty zabytkowe umiejscowione w także zabytkowych założeniach parkowych czy ogrodowych, to mamy świadomość i zapewne wszyscy to widzimy po drodze do takich pięknych miejsc, że mijane krajobrazy są z ogromnym przyśpieszeniem poddawane jakiejś strasznej sile niszczenia, która zmienia nasze otoczenie w definiowaną w innych artykułach „szyldozę”, albo bardziej dosadnie „wysypisko śmieciowych pomysłów” – nie mylić z rzeczywistymi wysypiskami śmieci, choć i te dość często w tym naszym krajobrazie odnajdziemy w zupełnie nieoczekiwanych miejscach.

Brzesko-Okocim'2014
Brzesko-Okocim’2014

Miejsca o krajobrazie nieskażonym obecnym pędem do wszechobecnej reklamy, zachowujące pewną czystość środowiskową są już niestety tylko pewnym wyjątkiem od postrzeganego powszechnie bałaganu.

Nie dziwimy się zatem, że wystawa Krajobraz to dobro publiczne” pokazywała także krajobraz, który nie jest zaśmiecony, miejsca w których każdy z nas chętnie przebywa – zrewitalizowane wyspy odrzańskie we Wrocławiu, Wyspę Młyńską w Bydgoszczy, Muzeum Fryderyka Chopina w Żelazowej Woli, Centrum Nauki Kopernik, odbudowę Starego Miasta w Elblągu i zmodernizowane Krakowskie Przedmieście w Warszawie. Bo o wiele łatwiej pokazać w sumie nieliczne przykłady pozytywne, niż wszechobecne negatywne.

Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej w Hańczowej
Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej w Hańczowej

Będąc nie tak dawno w okolicach Krynicy-Zdrój odwiedziliśmy wiele miejsc na Szlaku Architektury Drewnianej w Małopolsce, które są wspaniale przygotowane do obsługi ruchu turystycznego – w wielu obiektach czeka na nas kilka dni w tygodniu miejscowy opiekun-przewodnik. Dzięki temu możemy te piękne i ciekawe obiekty zobaczyć nie tylko z zewnątrz, ale także posłuchać o ich historii i wejść do wnętrz.

Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej w Hańczowej
Cerkiew pod wezwaniem Opieki Matki Bożej w Hańczowej

Najbliższe otoczenie tych miejsc zostało uporządkowane i często ten ład krajobrazowy promieniuje także na prawie całe miejscowości. To sprzyja rozwojowi turystyki, ale także miejscowym mieszkańcom daje powód do dumy gdy są chwaleni przez turystów z wielkich aglomeracji i słyszą w ich wypowiedziach pewną nutę nawet zazdrości, że można mieszkać normalnie w takich miejscach i mieć codziennie tak piękne widoki za oknem w najbliższym sąsiedztwie. Wielu ludzi z tych aglomeracji ucieka szukając spokojnych i czystych krajobrazowo miejsc.

Pałac Ossolińskich w Sterdyni
Pałac Ossolińskich w Sterdyni

Na stronie czytamy: „Przy wszystkich zapóźnieniach Polski i wszystkich kompleksach, frustracjach, które przeżywamy jako społeczeństwo, zawsze panowało przekonanie, że krajobraz, natura, przyroda polska nas pozytywnie wyróżnia – powiedział we wtorek prezydent podczas debaty poświęconej krajobrazowi. – Jednak przy całym rozwoju gospodarczym Polski nie zawsze potrafiliśmy wystarczająco chronić tę wartość ogólnonarodową, jaką jest krajobraz – dodał.

Czy w obecnych, mocno skomercjalizowanych, czasach uda nam się jako społeczeństwu wystarczająco zadbać o nasz wspólny krajobraz? Chcielibyśmy wierzyć, że społeczeństwo polskie szybko zacznie się domagać odpowiednich zmian w zarządzaniu tym naszym wspólnym dobrem. Na razie jednak mamy świadomość, że do zrobienia jest w tym zakresie bardzo dużo i należy to zrobić bardzo szybko.

Przeczytaj także inne wpisy:

Najpiękniej położone polskie zamki (8) – Zamek Czocha - Leśna
Las, jezioro i tajemniczy, malowniczy zamek – cóż więcej trzeba aby kolejną wycieczkę uznać za udaną? Dodatkowo położenie administracyjne zamku...
Piękne polskie parki i pałace – Wojanów
Kiedy prawie 10 lat temu byliśmy tam po raz pierwszy, to pomimo niewątpliwej „urody” skrytej gdzieś w „duszy” zabytku nawet nie przypuszczaliśmy, że b...
Piękne polskie parki i dwory - Kombornia
Dobierając muzykę do filmu o dworze w Komborni stwierdziliśmy, że jest to miejsce jakby z nieco odległej planety, na której stykamy się z pewnym lokal...
Świetny pomysł Muszyny - ogród zmysłów
Turyści odwiedzający od kilku lat Muszynę zastanawiali się zapewne jaki ostateczny kształt będzie miało dofinansowywane z funduszy unijnych przedsięwz...
Uratowany zabytek - Tomaszowice
O takich obiektach pisalibyśmy najchętniej. Chociaż po wielu latach prac i wysiłku włożonego w odtworzenie świetności zabudowań dworskich jeszcze troc...
Szukając cienia w Wilanowie
Będąc w Łazienkach Królewskich postanowiliśmy też tego samego dnia odwiedzić Wilanów. Letni upał w Wilanowie jakby nieco mniej daje się we znaki, praw...
Wbrew trendom, kolorem uderzając w powszechną szarość, aktywnością zdobywając uznanie i certyfikaty - Pałac Wojnowice i ...
Dzisiaj zakończyły się dwie kolejne odsłony naszego konkursu "Doceniony przez społeczność Uratowanych obiektów zabytkowych w Polsce". W wyd...
Krajobrazowe perły Polski - Jezioro Solińskie i okolice
Dzisiaj pokażemy kilka miejsc obrazujących walory krajobrazowe okolic Jeziora Solińskiego. Poniżej mapa satelitarna, na której widać jakie obszary obj...
Zatrzymany w czasie krajobraz polskiej wsi - Uroczysko Zaborek
Dzisiaj pokażemy i napiszemy parę słów o miejscu, w którym jakby zatrzymał się czas, a krajobraz zachwyca formą i kolorem. Tym miejscem jest po...
Spacerem przez Grzędę Mirowsko-Bobolicką
Kilka dni temu postanowiliśmy ponownie odwiedzić Mirów i Bobolice, a także przejść ścieżką przez Grzędę Mirowsko-Bobolicką, aby "poszerzyć" ...

Dodaj komentarz