Czas się wziąć do roboty skoro koniec świata nie nastąpił !

Patrzymy właśnie na reportaż – „Co krok to pałac” .

Gorzanów'2002
Gorzanów’2002

Parę dni temu natknęliśmy się także na ciekawy wpis: „Finanse publiczne z zabytkami w tle”, gdzie autor zadał takie pytanie: „Polska to kraj pisania raportów. Rocznie wszystkie ministerstwa zlecają przeprowadzenie setek analiz i zestawień, angażując w to różnego rodzaju instytucje. Czy z takiego raportu coś później wynika?

I na końcu to o czym inni, a także my już wielokrotnie pisaliśmy: „W kontekście finansów, instytucje polskie zapomniały przede wszystkim o ekonomicznym aspekcie ratowania zabytków kultury. Wciąż funkcjonuje przeświadczenie, że zabytki są obciążeniem dla budżetu. W innych krajach UE już dawno dostrzega się walory właściwego zarządzania tą gałęzią, gdyż jest to doskonały impuls dla rozwoju poszczególnych regionów. Zabytki to inwestycja, nowe miejsca pracy, nowe kontrakty publiczne, rozwój turystyki, a w finale – jak zauważa to wielu ekonomistów – wzrost PKB, szczególnie ważny w dobie kryzysu.

W podsumowaniu autor tego ciekawego tekstu napisał: „Podsumowując, Wielka Brytania powinna być dla Polski przykładem zdrowego, a przy tym intratnego zarządzania dziedzictwem narodowym. Podczas gdy my piszemy kolejne raporty, Wielka Brytania dalej umacnia i dalej adaptuje swe dziedzictwo np. przemysłowe, czyniąc z tego segmentu ważny czynnik ekonomiczny dla całego kraju. Zamiast bezczynnie przyglądać się na powolną degradację, już nie tylko zabezpiecza i konserwuje, ale wprowadza innowacyjne i ekologiczne metody utrzymania obiektów: Pałace Hampton i Kensington, a także Tower of London zostaną ocieplone przez firmę Rockwool i British Gas, a dzięki takiej izolacji zabytki zaoszczędzą około 130 000 funtów na rachunkach za ogrzewanie.

Kopice'2002
Kopice’2002

W kontekście powyższych materiałów oraz zapowiadanego na 21.12.2012 końca świata, który jednak nie nastąpił, wydaje się, że dotychczasowe działania służb i urzędów powołanych do ochrony dziedzictwa narodowego, a w tym także zabytków, można w bardzo wielu wypadkach sklasyfikować jako bierne oczekiwanie na wydarzenie, które jednak nie nastąpiło…

Bożków'2002
Bożków’2002

Można też zadać pytanie: ile podobnych materiałów pisanych czy reportaży telewizyjnych jeszcze przeczytamy czy obejrzymy zanim odpowiedzialni za taki stan polskiego dziedzictwa wezmą się po prostu do rzetelnej pracy? W przedostatnim dniu roku 2012 chcielibyśmy mieć choćby nadzieję, że w nadchodzącym roku ktoś wreszcie ogarnie temat całościowo, stworzy w trybie pilnym praktyczny plan działania, a także zacznie szybko i konsekwentnie wdrażać go w życie. Mamy już wystarczającą ilość analiz – np. tu: „System ochrony zabytków w wybranych krajach europejskich” albo tu: „SYSTEM OCHRONY ZABYTKÓW W POLSCE – ANALIZA, DIAGNOZA, PROPOZYCJE„, czas więc najwyższy aby wyciągnąć z nich praktyczne wnioski i wziąć się po prostu raźnie do roboty. Następna prognoza końca świata (2060) nie usprawiedliwi zaniechań, z którymi mamy do czynienia od wielu lat.

Warto zajrzeć do wpisu – Prowokacja, w którym autor m.in. napisał też tak: „Wydaje się że nie do końca rozumiane są intencje zwykłych miłośników zabytków. Nikt przecież nie domaga się cudów i odbudowy setek zniszczonych pałaców – argument jakim  próbują zdyskredytować te działania przeciwnicy. Przecież chodzi o to, żeby tylko zabezpieczyć to co ocalało dla kolejnych pokoleń. Dać szansę na przyszłość, dać oręż do ręki lokalnym społecznościom, dla których może to być jedyna możliwość zarobku, integracji ze swoim regionem i stworzenia nowej jakości w zapomnianych miejscach. Nic nie zmienią kolejne remonty elewacji zamku na Wawelu lub ładowanie ogromnych funduszy na zamek królewski w Warszawie. To jest bez większego znaczenia dla mieszkańców i turystów, którzy tych zmian nawet nie zauważają tłumnie odwiedzając sztandarowe atrakcje. Ustanowienie programu rządowego, który by stworzył na śląskiej, i nie tylko śląskiej prowincji, punkty zapalne w oparciu o zabytki wydaje się logiczne. W szczególności w czasach gdy na takie działania przeznaczane są fundusze unijne. Szlaki piesze i rowerowe, ścieżki edukacyjne, tablice informacyjne, cykliczne imprezy, zabezpieczenie murów i wycięcie roślinności co pozwoli na wyeksponowanie starych zamków i pałaców, być może nawet iluminacja wybranych obiektów.

O tym i my pisaliśmy też  wielu naszych wpisach. Troska o dziedzictwo historyczne, w tym o zabytki bywa czasem odbierana jako tytułowa prowokacja z powyższego wpisu, ale nawet najmocniejsze słowa w tym temacie to za mało – potrzebne jest szybkie i skuteczne działanie. Koniec świata dla zabytków w Polsce może stać się prawdziwą przepowiednią, o ile dalej będziemy udawać, że problemu nie ma.

O zabytkach pisaliśmy też w innych wpisach:

– Czy zabytki w Polsce przetrwają kolejny sezon?
– Zabytkowe życzenia na każde święta i na co dzień
– Facebook czy Google+ to za mało!
– Krzyżtopór – trwała ruina czy trwały brak koncepcji?
– Czy to już tylko stracone nadzieje dla zamku/pałacu w Pilicy?
– Zamkowe przebudzenie prywatnych inwestorów i nie tylko
– Kolejny mocny film „Zaginiona Hiroszima”
– Ratowanie zabytków – teoria i praktyka, a może referendum?
– Nowe zamki – stare i nowe problemy
– Polska Dolina Loary – start i zamierzenia
– DOLNY ŚLĄSK TO WIĘCEJ NIŻ WROCŁAW
– Konające zabytki – aby nie przegapić ważnych wpisów z Facebooka
– Czy zabytki w Polsce oprócz ludzi z pasją mogą liczyć na bardziej konkretny plan ratunkowy i rzeczywiste wsparcie państwa?
– Zapaść moralna i fizyczna zabytków w Polsce
– Czy to tylko szum informacyjny? Nowe podejście do zabytków w Polsce
– 11.11 – Turystyczna duma i niedosyt
– Apel o sprawiedliwy podział funduszy na ochronę zabytków w Polsce i dalej idące propozycje
– List otwarty do WKZ – chcielibyśmy zapytać o merytoryczne przyczyny, które stwarzają Państwu najwięcej problemów w codziennej pracy przy ochronie zabytków
– Krótka odpowiedź Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Kielcach
– Ratownicy zabytków listy piszą, a DWKZ… udaje, że odpowiada

Wycieczkowe podsumowanie roku 2012

Zbliżający się koniec roku 2012 to także dla nas okres pewnych podsumowań.

Z wycieczkowego czy turystycznego punktu widzenia czujemy pewien niedosyt bo nie udało nam się zobaczyć wielu pięknych miejsc, choć z drugiej strony byliśmy w wielu innych, które nas pozytywnie zaskoczyły.

W mijającym roku odwiedziliśmy w sumie ponad 150 miejsc, z których opublikowaliśmy na naszych stronach w internecie 5925 zdjęć i 78 krótkich filmów.

Na poniższym filmie zestawienie miejsc w animacji fotograficznej:

Natomiast filmy z 2012 roku zebraliśmy w oddzielnej liście poniżej w kolejności od najnowszego do najstarszego:

Mapa miejsc odwiedzonych w 2012 roku jest poniżej:

Pokaż Polska’2012’Poland na większej mapie

Mamy nadzieję, że pokazywane przez nas ciekawe miejsca w Polsce przybliżą oglądającym je walory turystyczne naszego pięknego kraju i zachęcą do zaplanowania wielu wycieczek w nadchodzącym 2013 roku.

Pilzno
Pilzno

Wszystkim sympatykom turystycznych wycieczek po Polsce życzymy na święta i w nadchodzącym roku 2013 samych pozytywnych wrażeń w nowo odkrywanych zakątkach Polski.

Krótka odpowiedź Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Kielcach

Nasz list otwarty do WKZ wysłany 1.12.2012 do wszystkich Wojewódzkich Konserwatorów Zabytków doczekał się pierwszej odpowiedzi od Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Kielcach:

Szanowni Państwo,

W odpowiedzi na Państwa zapytanie, informuję, że problematyka funkcjonowania systemu ochrony zabytków w Polsce jest zagadnieniem bardzo złożonym i obszernym, wielokrotnie analizowanym i dyskutowanym w kręgach środowiskowych i publicznych. Dlatego odsyłamy Państwa do wniosków zawartych w licznych publikacjach, materiałach konferencyjnych, raportach i analizach na ten temat (m.in. Raportu na temat funkcjonowania systemu dziedzictwa kulturowego w Polsce po roku 1989, pod red. J. Purchli, Kraków 2008, przygotowanym na zlecenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wraz z aktualizacją raportu z 2010 r. pod red. E. Jagielskiej z Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków). W razie pytań lub wątpliwości w odniesieniu do konkretnych problemów służymy stosownym wyjaśnieniem.

Z poważaniem,

Świętokrzyski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Kielcach

mgr inż. arch. Janusz Cedro

Jędrzejów
Jędrzejów

Zajrzeliśmy więc do wskazanych materiałów. Dokument jest obszerny i wskazuje wiele przyczyn aktualnego stanu ochrony zabytków.

Zacytujemy jedynie kilka z nich.

Kryzys planowania przestrzennego: „Niepokojące wydają się podejmowane inicjatywy prowadzące do obniżenia roli wojewódzkiego konserwatora zabytków w procedurze sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i zastąpienie jego władczych uprawnień kompetencjami niewładczymi w zakresie planowania przestrzennego. W przygotowywanym obecnie projekcie zmian ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wojewódzki konserwator zabytków występuje w roli jednostki opiniującej plan, a nie, jak obecnie – uzgadniającej. Opinia w odróżnieniu do uzgodnienia nie jest postanowieniem wiążącym, który obliguje do wprowadzenia wymaganych zmian i naniesienia wszystkich poprawek z niej wynikających.”

Programy ochrony i opieki nad zabytkami – „Badania stanu realizacji przez gminy ustawowego zadania, jakim jest opracowanie gminnego programu opieki nad zabytkami, przeprowadzone w 2008 r. przez Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków wykazały, że proces ten przebiega bardzo powoli.”

W dokumencie szeroko omówiono zagadnienia związane z edukacją na rzecz dziedzictwa – kilka fragmentów poniżej.

Główne zagadnienia problematyki edukacji na rzecz dziedzictwa kulturowego w Polsce – „do najpilniejszych zadań zaliczono również podjęcie prac nad kompleksowym systemem edukacji na rzecz dziedzictw. Główny ciężar wyznaczania trendów prowadzenia edukacji i podnoszenia wiedzy w zakresie ochrony dziedzictwa kulturowego spoczywa na instytucjach państwowych, tak centralnych, jak i tych na szczeblach lokalnych. Te pierwsze, oprócz prowadzenia kampanii o zasięgu ogólnopolskim organizują ochronę zabytków, współpracując między innymi ze służbami państwowymi, pracującymi na rzecz przeciwdziałania przestępstwom przeciw dziedzictwu kulturowemu. Ważnym elementem tej współpracy jest wsparcie merytoryczne, jak również szkolenia dla służb mundurowych. Centralne instytucje kultury działają także na rzecz podnoszenia poziomu wiedzy pracowników urzędów ochrony zabytków i placówek muzealnych oraz innych zainteresowanych ochroną dziedzictwa kulturowego podmiotów. Systematyczne działania w tym zakresie podjął Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków. Ośrodek przeprowadził rozpoznanie stanu edukacji na rzecz dziedzictwa kulturowego w Polsce, co zaowocowało stworzeniem strategii, określeniem grup docelowych i ich potrzeb, a następnie wypracowaniem projektów edukacyjnych na rzecz dziedzictwa. Wśród głównych należy wymienić: koordynację Europejskich Dni Dziedzictwa w Polsce, organizację szkoleń służb publicznych czy promocję idei wolontariatu na rzecz dziedzictwa kulturowego. KOBiDZ współpracuje także z wyróżniającymi się organizacjami pozarządowymi.

Drugim ważnym szczeblem, na którym prowadzi się edukację na rzecz dziedzictwa jest administracja regionalna. Oprócz prowadzenia polityki kulturalnej zgodnej z miejscowymi potrzebami urzędnicy tego szczebla zarządzają podległymi im instytucjami kultury, m.in. placówkami muzealnymi i ośrodkami kultury. Zajęcia edukacyjne stanowią jeden z istotnych punktów działalności placówek muzealnych. Oferta przede wszystkim jednak koncentruje się na współpracy na linii „muzeum – szkoła” oraz „muzeum – odbiorca indywidualny”, nie uwzględniając wielu innych, bardziej specyficznych grup docelowych, jak np.: „rodzice z dziećmi”, „seniorzy” czy „indywidualny młody odbiorca”. Ważną rolę w propagowaniu kultury odgrywają gminne, dzielnicowe, miejskie oraz wojewódzkie ośrodki kultury. Ich oferta skupia się jednak przede wszystkim na promowaniu współczesnej kultury, ochrona i promocja dziedzictwa kulturowego stanowi jedynie margines ich działań.

Dużą rolę w krzewieniu idei ochrony dziedzictwa odgrywa szkolnictwo powszechne i wyższe. W obowiązującej od 1 września 2009 r. w szkolnictwie powszechnym podstawie rogramowej problematyka szeroko pojętej kultury pojawia się na wszystkich etapach kształcenia, począwszy od wychowania przedszkolnego, a skończywszy na szkolnictwie ponadgimnazjalnym. Każdy nauczyciel powinien realizować podstawę programową, Karta Nauczyciela zakłada jednak dużą swobodę w doborze przez nauczyciela odpowiednich narzędzi. Brak jest informacji, na ile i w jakim zakresie tematyka dziedzictwa kulturowego występuje w ich planach nauczania. Osoby pragnące rozwijać swoją wiedzę w tym zakresie mają do dyspozycji różne kierunki kształcenia na wyższych uczelniach artystycznych, technicznych i uniwersytetach. Proponowaną przez uczelnie wyższe formą zwiększania kwalifikacji w dziedzinie ochrony i zarządzania dziedzictwem kulturowym są także studia podyplomowe i kursy.

Zwraca uwagę aktywność sektora pozarządowego. 1 września 2009 r. w Polsce zarejestrowanych było ok. 75 000 organizacji pozarządowych, z których ok. 13% zajmowało się kulturą i sztuką. W 2004 r. było to ok. 11,5% – z przeprowadzonych wówczas szczegółowych badań wynikało, ze prawie połowa z nich (42%) prowadziła działalność w sferze ochrony zabytków i miejsc pamięci narodowej oraz podtrzymywania tradycji narodowych lub regionalnych.”

Podano także konkretne propozycje działań dla specjalistów (czyli służb konserwatorskich, mundurowych, edukatorów muzealnych, pedagogów, wykładowców),  społeczeństwa oraz właścicieli i zarządców. Na przykład: prowadzenie kampanii społecznej w oparciu o hasła „poznawać, chronić, promować i tworzyć”, ukazującej korzyści wynikające z posiadanego dziedzictwa i roli jaką może ono pełnić w nowoczesnym społeczeństwie obywatelskim lub promocja dobrych praktyk w zakresie pozytywnej roli obywateli na rzecz ochrony i właściwego wykorzystania dziedzictwa, czy też promocja standardów właściwie realizowanej opieki nad zabytkami poprzez organizowanie konkursów dla właścicieli i posiadaczy zabytków dobrze zarządzanych oraz prezentowanie dobrych praktyk w tym zakresie.”

Ochrona krajobrazu kulturowego – „Polska jest stroną  Europejskiej Konwencji Krajobrazowej, której ustalenia opierają się na założeniu, iż krajobraz pełni ważną ogólnospołeczną rolę w wielu dziedzinach: kulturze, ochronie przyrody i sprawach socjalnych. Konwencja wskazuje na konieczność identyfikacji i ochrony krajobrazów charakterystycznych, świadczących o tożsamości miejsca, jednostek i społeczności lokalnej oraz obliguje do ich ochrony, zarządzania i planowania, a także do organizowania europejskiej współpracy w tym zakresie. Gospodarowanie krajobrazem, w tym skuteczność podejmowania działań ochronnych, wymaga stałego umacniania świadomości, a także aktywnego udziału społeczności lokalnych w tych działaniach. Polska jako sygnatariusz konwencji podjęła się m.in. uznać krajobraz za ważny składnik otoczenia ludzkiego i wdrożyć politykę krajobrazową wyznaczoną postanowieniami konwencji, m.in. poprzez włączanie pojęcia krajobrazu w tematykę planowania przestrzennego oraz polityki resortowe mające wpływ na krajobraz. Wdrażanie konwencji w Polsce koordynuje Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. Działania te są jednak mało zaawansowane.”

„Z doświadczeń wojewódzkich konserwatorów zabytków wynika, że w ocenach i raportach sporządzanych na potrzeby planowanych inwestycji zabytkom i krajobrazowi kulturowemu poświęca się znacznie mniej uwagi niż środowisku przyrodniczemu.”

I ważne: „Mając na uwadze, iż przepisy ustawy w ramach ocen oddziaływania na środowisko wskazują na potrzebę określenia także wpływu na zabytki i obszary w krajobrazie o znaczeniu historycznym, kulturowym lub archeologicznym, rekomenduje się zawarcie porozumienia (podpisanie wspólnego stanowiska) pomiędzy Generalnym Konserwatorem Zabytków i Generalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska o współpracy przy opiniowaniu ocen oddziaływania na środowisko. Porozumienie takie zapewniłoby udział organów, które faktycznie odpowiadają za ochronę dziedzictwa kulturowego, w ocenie zagrożenia jakim może stać się dla tegoż dziedzictwa realizacja polityk, strategii, planów, programów czy konkretnego zamierzenia inwestycyjnego, a także umożliwiłoby przekazywanie sobie wzajemnie informacji o podejmowanych przez te organy działaniach. Porozumienie to zapewniłoby skuteczną realizację zadań wymienionych w ustawie, która do zakresu ochrony środowiska włącza również ochronę zabytków.”

Warto dokładnie zapoznać się z całym dokumentem, gdyż dość dokładnie opisuje aktualny (koniec 2009 roku)  stan w zakresie ochrony dziedzictwa.

Kielce
Kielce

Jednak to czego brakuje w tym dokumencie to propozycje np. rozwiązań podatkowych i zachęt dla firm czy prywatnych inwestorów aby łatwiej i skuteczniej można było podejmować się często bardzo trudnych administracyjnie i kosztowo prac nad ratowaniem ginących obiektów.

W dokumencie podano ciekawe dane o wysokości średniej płacy i ilości etatów w wuoz. W całym kraju na koniec 2009 roku było 751 pracowników wuoz, średnio 46,93 na jeden wuoz, choć etatów było nieco mniej 670,38 – średnio 41,90 na jeden wuoz. Średnia płaca w wuoz to 3613,17 zł.

Czy taka ilość pracowników o takich wynagrodzeniach jest wystarczająca do skutecznego zajmowania się ochroną dziedzictwa?  

Jeśli popatrzy się na ilość zabytków w naszym kraju, zarówno tych nieruchomych (172637) jak i ruchomych (15085), a to tylko część wpisanych do rejestrów do roku 2009, to wydaje się, że choćby z prostego podzielenia liczb 172637 przez 751 dającego wskaźnik pawie 230 zabytków nieruchomych na jednego zatrudnionego i dalej przyjmując, że w roku mamy około 250 dni roboczych, więc na jeden zabytek pracownik wuoz może faktycznie poświęcić około jednego dnia w roku, albo nawet mniej bo musi też zajmować się nie tylko zabytkami nieruchomymi. W przeliczeniu na złotówki (bardzo uproszczonym) na koniec 2009 roku daje to 3613,17 podzielone przez 22 dni robocze w miesiącu dla uproszczenia rachunków, a więc kwotę około 164 złotych na jeden zabytek. Trudno to nam porównać do innych krajów, ale nawet te bezwzględne liczby wydają się bardzo skromne tak czasowo, jak i kwotowo.

Oczywiście nie ma gwarancji, że przy wyraźnym zwiększeniu zarówno liczby pracowników, jak i ich wynagrodzeń sytuacja miałaby się od razu dużo lepiej. To nie jest takie proste równanie. Bo w kontekście wysokości środków przeznaczanych na ochronę dziedzictwa to tylko jeden z wielu problemów. Szczupłość zarówno kadr jak i  funduszy, to bardzo ważny czynnik w ocenie stanu ochrony dziedzictwa. Bez pieniędzy skutecznie wielu obiektów uratować się nie da… Państwo jest ciągle zbyt biedne aby zadbać o wszystkie swoje obiekty historyczne. Trzeba szukać rozwiązań systemowych sprzyjających skutecznemu zainteresowaniu obywateli substancją zabytkową, gdyż bez ich szybko zwiększającego się udziału w inwestycjach w takie obiekty więcej ich zginie, niż przetrwa dla przyszłych pokoleń.

O zabytkach pisaliśmy też w innych wpisach:

– Czy zabytki w Polsce przetrwają kolejny sezon?
– Zabytkowe życzenia na każde święta i na co dzień
– Facebook czy Google+ to za mało!
– Krzyżtopór – trwała ruina czy trwały brak koncepcji?
– Czy to już tylko stracone nadzieje dla zamku/pałacu w Pilicy?
– Zamkowe przebudzenie prywatnych inwestorów i nie tylko
– Kolejny mocny film „Zaginiona Hiroszima”
– Ratowanie zabytków – teoria i praktyka, a może referendum?
– Nowe zamki – stare i nowe problemy
– Polska Dolina Loary – start i zamierzenia
– DOLNY ŚLĄSK TO WIĘCEJ NIŻ WROCŁAW
– Konające zabytki – aby nie przegapić ważnych wpisów z Facebooka
– Czy zabytki w Polsce oprócz ludzi z pasją mogą liczyć na bardziej konkretny plan ratunkowy i rzeczywiste wsparcie państwa?
– Zapaść moralna i fizyczna zabytków w Polsce
– Czy to tylko szum informacyjny? Nowe podejście do zabytków w Polsce
– 11.11 – Turystyczna duma i niedosyt
– Apel o sprawiedliwy podział funduszy na ochronę zabytków w Polsce i dalej idące propozycje
– List otwarty do WKZ – chcielibyśmy zapytać o merytoryczne przyczyny, które stwarzają Państwu najwięcej problemów w codziennej pracy przy ochronie zabytków
– Czas się wziąć do roboty skoro koniec świata nie nastąpił !
– Ratownicy zabytków listy piszą, a DWKZ… udaje, że odpowiada
– Aby nie tylko dziury w ziemi świadczyły o naszej historii.

Zabytki w bajkowym, przedświątecznym nastroju

W gorączce przedświątecznych przygotowań warto choć na chwilę zajrzeć wieczorem w takie miejsca jak te, aby zobaczyć je w odmiennych barwach, niecodziennym oświetleniu czy po prostu bajkowym nastroju…

Warszawa - Plac Zamkowy
Warszawa – Plac Zamkowy

Okolice Starego Miasta w Warszawie w tym roku zadziwiają bardzo na plus.

Warszawa - Zamek Królewski
Warszawa – Zamek Królewski

Przedświąteczne dekoracje to już nie tylko fragmentaryczne elementy, ale pewna bardziej przemyślana wizualnie całość.

Warszawa - choinka przez Zamkiem Królewskim
Warszawa – choinka przez Zamkiem Królewskim

Byliśmy bardzo mile zaskoczenie efektami świetlnymi pojawiającymi się na elewacji Zamku Królewskiego. Podobnie jest na Rynku Starego Miasta, gdzie Syrenka otrzymała swój świetlny ogródek fontann.

Warszawa - Syrenka na Rynku Starego Miasta
Warszawa – Syrenka na Rynku Starego Miasta

I nawet handlowy pomysł na wprowadzenie na rynek chatek z różnego rodzaju okolicznościowymi towarami w tym przedświątecznym nastroju też dobrze się wpasował w całość wystroju i nastroju tego miejsca.

Warszawa - Stare Miasto
Warszawa – Stare Miasto

Świetlna brama to piękne zwieńczenie zarówno wejścia na Stare Miasto, jak i znakomicie podświetlonego Zamku Królewskiego.

Warszawa - Zamek Królewski
Warszawa – Zamek Królewski

Liczni cudzoziemcy spotykani w tej okolicy to chyba dobry dowód na to, że zarówno zadbane zabytki, jak i ich odpowiednia okolicznościowa wizualizacja może przyciągać turystów bardzo skutecznie.

Warszawa - choinka z "prezentami" dla odwiedzających na Placu Zamkowym
Warszawa – choinka z „prezentami” dla odwiedzających na Placu Zamkowym

To także, bardzo dobry „prezent” wizualny dla mieszkańców Warszawy, którzy mogą przyjść tu z całymi rodzinami aby podziwiać piękne kompozycje i grę świateł.

Warszawa - podchoinkowe "prezenty"
Warszawa – podchoinkowe „prezenty”

Idąc dalej w stronę Krakowskiego Przedmieścia spotykamy także pomysłowe dekoracje.

Warszawa - Krakowskie Przedmieście
Warszawa – Krakowskie Przedmieście

Tu dla wszystkich miasto przygotowało ciekawe iluminacje, także na już bezlistnych drzewach.

Warszawa - Krakowskie Przedmieście
Warszawa – Krakowskie Przedmieście

Tu też można spotkać „prezenty” w różnorodnych formach świetlnych.

Warszawa - Krakowskie Przedmieście
Warszawa – Krakowskie Przedmieście

Warto więc przyjść w te miejsca na godzinę lub dwie po zapadnięciu zmroku i pospacerować wśród efektów świetlnych, które za kilka tygodni już znikną…

Zapraszamy na nasz krótki film z 8.12.2012:

Jeśli ktoś chciałby sobie wydrukować kalendarz na rok 2013 z naszymi zdjęciami to poniżej zamieszczamy zdjęcie A4 300dpi (link do zdjęcia w pełnym formacie jest tu – należy po kliknięciu prawym przyciskiem myszki wybrać opcję zapisz link jako i zapisać obrazek na lokalnym dysku, a potem wydrukować go korzystając z dowolnego programu graficznego lub przeglądarki obrazów jpg):

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

Więcej tematycznych kalendarzy na rok 2013 z naszymi zdjęciami dostępnych jest we wpisie: Nowe miejsca i nowe fotografie z letnio-jesiennych wycieczek.

Warto też spojrzeć jak ta okolica wygląda obecnie na mapach Google:

Wyświetl większą mapę

Nowe miejsca i nowe fotografie z letnio-jesiennych wycieczek

W mijającym tygodniu udało się wreszcie zakończyć prace nad fotografiami z naszych letnio-jesiennych wycieczek po Polsce w 2012 roku. Zapraszamy więc wszystkich do zapoznania się z kolejnymi pięknymi i ciekawymi miejscami w naszym kraju.
Obecnie na naszej głównej stronie wycieczkowej http://tripsoverpoland.pl dostępnych jest 51178 fotografii z 1811 miejsc (linki do zdjęć z tych miejsc dostępne są w prawej kolumnie blogu w sekcji: Zobacz gdzie już byliśmy), a wśród nich w kilku wybranych najliczniejszych grupach tematycznych: 885 pałaców i dworów, 258 zamków oraz 710 kościołów, klasztorów i cerkwi. Oczywiście innych ciekawych obiektów także nie omijaliśmy, a kilka relacji z takich miejsc dostępnych jest już na naszym blogu we wcześniejszych wpisach.

Brodnica Dolna
Brodnica Dolna

Nowe zdjęcia (3686) dostępne są począwszy od strony:
http://tripsoverpoland.pl/index.php?s=2012-19.php

W wielu miejscach wykonaliśmy także ujęcia filmowe i w postaci krótkich filmików są one dostępne zaraz pod zdjęciami na kolejnych stronach. Te ujęcia, z których nie udało się dotąd stworzyć oddzielnych filmów zebraliśmy w jednym dłuższym dostępnym tutaj:

Jest to już 285 film wykonany przez nas, pokazujący następujące miejsca: Gładyszów, Gorlice, Jaćmierz, Klimkówka, Kopytowa, Korczyna, Krempna, Przełęcz Małastowska, Ropica Górna, Skwirtne, Świątkowa Mała, Świątkowa Wielka, Tarnobrzeg – Dzików, Wróblik Szlachecki, Chmielno, Krojanty, Parchowo, Piaszno, Sianowo, Sławkowo, Szymbark (pomorskie), Tuchola, Wysoka (kujawsko-pomorskie), Zamek Bierzgłowski, Irządze, Sadów, Trzciniec, Wysocice, Zegrze.

Piaszno
Piaszno

Grudzień to z jednej strony miesiąc pewnych podsumowań, a z drugiej warto już teraz pomyśleć o kolejnym sezonie wycieczkowym – my oczywiście zachęcamy do planowania wycieczek po naszym pięknym kraju, w którym można znaleźć mnóstwo atrakcji turystycznych.

Owczary
Owczary

Aby łatwiej było takie plany wykonać zapraszamy do zapoznania się z wpisem: http://blog.tripsoverpoland.pl/2010/09/18/gdzie-na-weekend-a-moze-na-dluzszy-wypad-lub-caly-urlop/ – to pewnego rodzaju instrukcja obsługi naszych stron, a także próba odpowiedzi na najczęściej zadawane nam pytania.

Szymbark (małopolskie)
Szymbark (małopolskie)

Jeśli ktoś chciałby sobie wydrukować kalendarz na rok 2013 z naszymi zdjęciami to poniżej zamieszczamy zdjęcie A4 300dpi (link do zdjęcia w pełnym formacie jest tu – należy po kliknięciu prawym przyciskiem myszki wybrać opcję zapisz link jako i zapisać obrazek na lokalnym dysku, a potem wydrukować go korzystając z dowolnego programu graficznego lub przeglądarki obrazów jpg):

kalendarz na rok 2013
kalendarz na rok 2013

Kolejne zdjęcie kalendarza na rok 2013 jest tu:

kalendarz na rok 2013
kalendarz na rok 2013

I jeszcze jedno zdjęcie kalendarza na rok 2013 jest tu:

kalendarz na rok 2013
kalendarz na rok 2013

4-ta wersja kalendarza dostępna jest tu:

kalendarz na rok 2013
kalendarz na rok 2013

5-ta wersja kalendarza dostępna jest tu:

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

6-ta wersja kalendarza dostępna jest tu:

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

7-ma wersja kalendarza dostępna jest tu:

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

8-ma wersja kalendarza dostępna jest tu we wpisie:
Zabytki w bajkowym, przedświątecznym nastroju.

a 9-ta wersja kalendarza dostępna jest tu

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

10-ta wersja kalendarza dostępna jest tu

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

11-ta wersja kalendarza dostępna jest tu

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

12-ta wersja kalendarza dostępna jest tu

Kalendarz na rok 2013
Kalendarz na rok 2013

List otwarty do WKZ – chcielibyśmy zapytać o merytoryczne przyczyny, które stwarzają Państwu najwięcej problemów w codziennej pracy przy ochronie zabytków

Szanowni Państwo!

Od kilku lat m.in. w grupie na Facebooku – Ratujemy Polskie Zabytki (https://www.facebook.com/groups/ratujemypolskiezabytki) – wielu  jej członków (w momencie pisania tego pisma było ich 938) zastanawia się w jaki sposób najlepiej można by pomóc zabytkom w Polsce. Na wielu blogach czy w prasie dyskusja o kondycji zabytków w Polsce wykazuje różnorodne przyczyny takiego a nie innego stanu rzeczy. Ponieważ piszemy ten tekst z naszego prywatnego punktu widzenia, jako osób kochających zabytki i od wielu lat starających się pokazywać ich piękno, dlatego podamy tu kilka linków do naszych prywatnych wpisów na ten temat, poczynając od:

„Czy zabytki w Polsce oprócz ludzi z pasją mogą liczyć na bardziej konkretny plan ratunkowy i rzeczywiste wsparcie państwa?” – link: http://blog.tripsoverpoland.pl/2012/10/13/czy-zabytki-w-polsce-oprocz-ludzi-z-pasja-moga-liczyc-na-bardziej-konkretny-plan-ratunkowy-i-rzeczywiste-wsparcie-panstwa/

W tym wpisie odwołujemy się do publikacji „SYSTEM OCHRONY ZABYTKÓW W POLSCE – ANALIZA, DIAGNOZA, PROPOZYCJE” opublikowanego w 2011 roku przez Polski Komitet Narodowy ICOMOS, Biuro Stołecznego Konserwatora Zabytków, Urząd Miasta Stołecznego Warszawa oraz Politechnikę Lubelską dostępnego na tej stronie: http://bc.pollub.pl/Content/691/zabytki.pdf.

Kilka cytatów z powyższego dokumentu przedstawia aktualną sytuację prawną: „Stan polskiego ustawodawstwa dotyczącego ochrony zabytków nieruchomych jest dramatyczny, a zmiana obowiązujących przepisów wymaga pogłębionej refleksji nad jego podstawą aksjologiczną i normatywną, a w pierwszej kolejności odpowiedzi na pytanie, co, dlaczego i jak chcemy chronić.(..) W bardzo wielu przypadkach prawo ochrony dziedzictwa nie sprzyja w praktyce rzeczywistej i efektywnej ochronie zabytków. (…) Wśród wielu mankamentów obowiązującej ustawy wskazać trzeba przede wszystkim brak równowagi pozycji właściciela i administracji (Państwa). w wielu dalszych kwestiach szczegółowych przepisy są nielogiczne, z niezrozumiałych powodów bardzo różne dla podobnych zabytków, zależnie jedynie od miejsca ich przechowywania bądź znalezienia. Co natomiast już zupełnie trudne do wytłumaczenia, zdarzają się także przepisy nie tylko nie sprzyjające ochronie i wzbogacaniu dziedzictwa (VAT w przywozie spoza Unii, brak zachęt dla kolekcjonerów), ale także jednoznacznie dla tej ochrony kontrproduktywne, czyli po prostu szkodliwe (art. 169 kc).

Czersk'2012
Czersk’2012

Stowarzyszenia, osoby prywatne, grupy zainteresowań na portalach społecznościowych starają się pokazywać zarówno pozytywne jak i negatywne przykłady działań związanych z ochroną dziedzictwa narodowego, w tym zabytków w naszym kraju. Być może nieco naiwnie wydaje nam się, że wskazywanie problemów w tej tematyce, publikowanie informacji na ten temat w Internecie, wreszcie pisanie pism do wszystkich instytucji i urzędów odpowiedzialnych za zabytki w konkretnych bulwersujących przypadkach powinno przynieść namacalne efekty w postaci wzmożonej aktywności m.in. służb konserwatorskich czy samorządów, na których terenie takie wskazywane przypadki występują. Jednak z lektury otrzymywanych zwrotnie pism wynika, że konserwatorzy zabytków pomimo deklaracji podjęcia takich czy innych działań w sumie faktycznie niewiele mogą zrobić, choć zdarzają się przykłady pozytywne – proszę zajrzeć np. na tą stronę:  „W Kopicach coś się dzieje – jak wyglądała droga do remontu i ile będzie on znaczył?”(http://grodkownews.info/wiadomosci/2491-w-kopicach-cos-sie-dzieje-jak-wygladala-droga-do-remontu-i-ile-bedzie-on-znaczy )

Pisząc to pismo do Wojewódzkich Konserwatorów Zabytków chcielibyśmy zapytać o merytoryczne przyczyny, które stwarzają Państwu najwięcej problemów w codziennej pracy przy ochronie zabytków.

Jako grupa Ratujemy Polskie Zabytki zwróciliśmy się do kilku posłów, wskazując w wydarzeniu:

Jak ratować zabytki, albo chociaż móc uratować je w przyszłości?

link: https://www.facebook.com/events/267144226725229/

wiele pomysłów oraz propozycji rozwiązań w zakresie modyfikacji istniejących już lub koniecznych do wprowadzenia nowych przepisów sprzyjających ochronie zabytków.

Pomimo udziału w naszej grupie także ludzi zawodowo zajmujących się ochroną zabytków poznanie oficjalnego stanowiska  służb konserwatorskich byłoby dla nas bardzo cenne, gdyż podejmując ten temat i dążąc do skutecznych rozwiązań wskazane byłoby oparcie się na zdaniu fachowców zajmujących się tym zagadnieniem profesjonalnie w ramach swoich obowiązków służbowych. Fani zabytków chcieliby pomóc w stworzeniu odpowiedniego klimatu dla ich ochrony, ale także przyczynić się do stworzenia klarownych przepisów i codziennej praktyki działania.

Zapewne ogromna większość „Ratowników zabytków” chciałaby wiedzieć jak skutecznie można działać aby wskazywane wielokrotnie obiekty zabytkowe wymagające natychmiastowego podjęcia choćby tylko najpilniejszych prac zabezpieczających mogły doczekać do czasów, kiedy zarówno warunki prawne jak i finansowe pozwolą na ich pełne przywrócenie do świetności.

Być może ograniczenia prawne i proceduralne występujące obecnie oraz niski poziom środków na ochronę zabytków („Apel o sprawiedliwy podział funduszy na ochronę zabytków w Polsce i dalej idące propozycje –
http://blog.tripsoverpoland.pl/2012/11/21/apel-o-sprawiedliwy-podzial-funduszy-na-ochrone-zabytkow-w-polsce-i-dalej-idace-propozycje/)
to główne przyczyny zapaści moralnej i fizycznej zabytków w Polsce (http://blog.tripsoverpoland.pl/2012/10/19/zapasc-moralna-i-fizyczna-zabytkow-w-polsce/ ).
Jest to jednak spostrzeżenie osób prywatnych, nie zajmujących się tym zagadnieniem zawodowo. Dlatego uprzejmie prosimy o odniesienie się do naszej prośby Państwa, zajmujących się tym z mocy ustawy i najlepiej zorientowanych w tej tematyce.

Państwa odpowiedzi chcielibyśmy opublikować w Internecie, aby wskazać je wszystkim, dla których dobro zabytków i perspektywa ich kompleksowej ochrony i zachowania dla przyszłych pokoleń jest zagadnieniem priorytetowym i po ludzku ważnym, jako część ich zainteresowań czy to hobbystycznych czy zawodowych. Chcielibyśmy być swoistą grupą wsparcia dla WKZ i innych służb działających dla ochrony zabytków.

Liczymy na Państwa pozytywne ustosunkowanie się do naszej prośby.

z poważaniem
Ewa i Marek Wojciechowscy

 ——————————–
powyższy list wysłaliśmy właśnie na adresy mailowe WKZ podane na stronie:
http://www.mkidn.gov.pl/pages/strona-glowna/kultura-i-dziedzictwo/ochrona-dziedzictwa-kulturowego/konserwatorzy-zabytkow.php

Gdyby ktoś szukał aktualnych adresów i maili do WKZ to poniżej podajemy adresy stron www WKZ, gdyż te na stronie MKiDN nie są w części aktualne (chyba bardziej aktualne są dane na stronie: http://www.nid.pl/idm,69,wojewodzkie-urzedy-ochrony-zabytkow.html, choć i tu nie ma wszystkich adresów stron www):

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Białymstoku
http://wosoz.pbip.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Gdańsku
http://www.ochronazabytkow.gda.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Katowicach
http://www.wkz.katowice.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Kielcach
http://www.zabkielce.prot.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Krakowie
http://www.wuoz.malopolska.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Lublinie
http://www.wkz.lublin.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Łodzi
http://www.wuoz.bip.lodz.pl

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Olsztynie
http://www.wuoz.olsztyn.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Opolu
http://www.wuozopole.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Poznaniu
http://wosoz.ibip.pl

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Przemyślu
http://www.wuozprzemysl.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie
http://www.wkz.szczecin.pl

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Toruniu
http://www.torun.wkz.gov.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Warszawie
http://www.mwkz.pl/

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu
http://wosoz.ibip.wroc.pl

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Zielonej Górze
http://www.lwkz.pl/

I do powyższego wykazu mała uwaga: nie nam organizować pracę WKZ i liczyć koszty tej działalności, ale rozproszenie domenowe stron www WKZ, w tym także adresów mailowych, a także brak jednolitości technologicznej stron WKZ wskazuje z jednej strony na pewne chyba zaszłości historyczne w organizacji „istnienia w internecie” WKZ, ale z drugiej strony można się zastanawiać czy taka różnorodność i korzystanie z wielu różnych serwerów i domen jest najkorzystniejszym rozwiązaniem zarówno kosztowym, jak i organizacyjnym – utrzymywanie wielu różnych technologii to dość skomplikowana sprawa generująca także niepotrzebne koszty. Projekty cyfryzacji zasobów i działania integracyjne chyba jak na razie omijają WKZ. Czy MKiDN albo NID nie może stworzyć dla WKZ jednolitej platformy osadzonej w jednym miejscu, tak aby zoptymalizować koszty i organizację pracy w WKZ ?

O zabytkach pisaliśmy też w innych wpisach:

– Czy zabytki w Polsce przetrwają kolejny sezon?
– Zabytkowe życzenia na każde święta i na co dzień
– Facebook czy Google+ to za mało!
– Krzyżtopór – trwała ruina czy trwały brak koncepcji?
– Czy to już tylko stracone nadzieje dla zamku/pałacu w Pilicy?
– Zamkowe przebudzenie prywatnych inwestorów i nie tylko
– Kolejny mocny film „Zaginiona Hiroszima”
– Ratowanie zabytków – teoria i praktyka, a może referendum?
– Nowe zamki – stare i nowe problemy
– Polska Dolina Loary – start i zamierzenia
– DOLNY ŚLĄSK TO WIĘCEJ NIŻ WROCŁAW
– Konające zabytki – aby nie przegapić ważnych wpisów z Facebooka
– Czy zabytki w Polsce oprócz ludzi z pasją mogą liczyć na bardziej konkretny plan ratunkowy i rzeczywiste wsparcie państwa?
– Zapaść moralna i fizyczna zabytków w Polsce
– Czy to tylko szum informacyjny? Nowe podejście do zabytków w Polsce
– 11.11 – Turystyczna duma i niedosyt
– Apel o sprawiedliwy podział funduszy na ochronę zabytków w Polsce i dalej idące propozycje
– Krótka odpowiedź Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Kielcach
– Czas się wziąć do roboty skoro koniec świata nie nastąpił !
– Ratownicy zabytków listy piszą, a DWKZ… udaje, że odpowiada
– Aby nie tylko dziury w ziemi świadczyły o naszej historii.